Jesień w przedszkolu: liczenie dyń i żołędzi w grupie „Lisy”

Zajęcia w grupie „Lisy” w Przedszkolu Nr 3 w Hajnówce pokazują, że jesienny spacer i zadania matematyczne mogą tworzyć jedną, spójną lekcję o przyrodzie, którą dzieci przeżywają całym ciałem.

Jak wyglądał jesienny spacer grupy „Lisy”?

Spacer pięciolatków miał jeden wyraźny cel: wypatrywanie pierwszych oznak jesieni. Dzieci nie szły po prostu przed siebie, lecz szukały w otoczeniu sygnałów, że pora roku się zmienia. Taka obserwacja w terenie uczy uważności, a jednocześnie daje nauczycielkom naturalny pretekst do rozmowy o tym, co dzieje się z drzewami i roślinami wraz z nadejściem chłodniejszych dni.

Z tego spaceru wróciły do przedszkola liście, kasztany i żołędzie. Znalezione skarby stały się materiałem do dalszych zajęć, a nie tylko pamiątką.

Dlaczego liczenie dyń i żołędzi ma znaczenie w przedszkolu?

Liczenie konkretnych przedmiotów to jedna z najprostszych dróg do zrozumienia, czym jest liczba. Pięciolatek, który przelicza dynie lub żołędzie, widzi związek między słowem „trzy” a trzema realnymi obiektami, a nie tylko abstrakcyjnym symbolem.

Porównywanie liczebności na przykładach z natury

Dzieci z grupy „Lisy” nie ograniczały się do samego liczenia. Porównywały liczebność zbiorów: sprawdzały, czego jest więcej, a czego mniej. To ćwiczenie przygotowuje do późniejszego rozumienia relacji „więcej”, „mniej” i „tyle samo”, które w szkole podstawowej stają się podstawą działań na liczbach. Dlatego przyrodnicze materiały są tu bardziej wartościowe niż kolorowe karty pracy, bo dziecko może dotknąć, przestawić i policzyć każdy element.

Jakie dary jesieni poznały dzieci i skąd pochodzą?

Przedszkolaki zapoznały się z darami jesieni, a także z tym, skąd one pochodzą i jak zmieniają się rośliny w tej porze roku. Poniższa tabela zestawia, które elementy dzieci zbierały, które prezentowano jako dary jesieni i które wykorzystano w zadaniach matematycznych.

Element	Zebrany na spacerze	Prezentowany jako dar jesieni	Wykorzystany w liczeniu
Dynie	nie	tak	tak
Jarzębina	nie	tak	nie
Orzechy włoskie	nie	tak	nie
Kasztany	tak	tak	nie
Liście	tak	tak	nie
Żołędzie	tak	nie	tak

Zestawienie pokazuje, że ten sam przedmiot może pełnić kilka ról jednocześnie. Kasztany czy liście były jednocześnie tematem spaceru i elementem prezentacji, a żołędzie trafiły do zadań z liczenia.

Po co robić pamiątkowe zdjęcia przy jesiennych kwiatach?

Zdjęcia przy jesiennych kwiatach domykają cykl zajęć. Dla dziecka są dowodem, że doświadczenie się wydarzyło, a dla rodziców to sposób, by zobaczyć, co ich pociecha robiła w przedszkolu. Taka dokumentacja łatwo staje się punktem wyjścia do rozmowy w domu o tym, co dziecko zapamiętało ze spaceru.

Co to oznacza dla rodziców?

Opisane zajęcia nie wymagają specjalnego wyposażenia, a jedynie uważności i kilku minut poświęconych na wspólne przyglądanie się przyrodzie. Rodzic może wyjść z dzieckiem do parku, zebrać kilka żołędzi lub kasztanów i poprosić o policzenie ich albo o porównanie, które zbiory są większe. Warto też rozmawiać o tym, skąd biorą się jesienne owoce i jak zmieniają się drzewa. Takie codzienne, proste aktywności wzmacniają to, co dzieci robią w przedszkolu, a jednocześnie pokazują, że nauka nie musi odbywać się wyłącznie przy stole.