Dla Rodziców

Nocne zmiany w ciąży a rozwój dziecka w wieku 4 lat – co pokazało badanie

Japońskie badanie objęło ponad 31 tysięcy ciężarnych pracujących zawodowo. Sprawdź, jak nocna praca w pierwszym trymestrze wiązała się z rozwojem dzieci w…

Autor: Zofia Marchewka, 15 listopada 2026
Pregnant woman working on a laptop in a cozy, light-filled bedroom. Side view of her baby bump.
Fot. Pavel Danilyuk / Pexels · Pexels License

Badanie japońskie, opublikowane w czasopiśmie „Occupational & Environmental Medicine”, wskazuje na związek między pracą w porze nocnej w pierwszym trymestrze ciąży a rozwojem dziecka w wieku czterech lat. Warto jednak od razu podkreślić, że to obserwacja, a nie dowód przyczynowości.

Jakie dane zebrano w japońskim badaniu?

Analiza opierała się na projekcie JECS, obejmującym około 100 tysięcy kobiet w ciąży. Dane zbierano w latach 2011–2014. Do właściwej analizy włączono 31 528 matek, które w pierwszym trymestrze wykonywały pracę zawodową.

Badacze podzielili je na trzy grupy według liczby nocnych zmian w miesiącu. Osobno klasyfikowano długość snu: krótki (poniżej 6 godzin), umiarkowany (6–9 godzin) i długi (co najmniej 10 godzin). Dzięki temu można było uwzględnić wypoczynek jako dodatkowy czynnik kontekstowy.

Jak oceniano rozwój dzieci?

Rozwój oceniano w wieku czterech lat za pomocą kwestionariusza J-ASQ-3. Obejmował on pięć obszarów rozwoju. Nieprawidłowości w co najmniej jednym z nich stwierdzono u 4189 dzieci, czyli około 13% badanej grupy.

WskaźnikWartość z badania
Liczba matek w analizie31 528
Dzieci z nieprawidłowościami (co najmniej 1 obszar)4189 (ok. 13%)
Motoryka mała – nieprawidłowościok. 6%
Rozwiązywanie problemów – nieprawidłowościok. 3%
Liczba obszarów rozwoju w ocenie5

Czy kontynuacja nocnej pracy ma znaczenie?

Tak, według wyników większe znaczenie miała sytuacja po pierwszym trymestrze. Kobiety, które nadal pracowały nocami, częściej miały dzieci z nieprawidłowymi wynikami w trzech z pięciu obszarów.

Ciekawy jest przypadek matek, które przerwały nocne zmiany. Ich dzieci miały w motoryce małej ryzyko wyższe o 24% niż u kobiet niepracujących w nocy. Motoryka mała była jedynym obszarem, w którym zależność utrzymywała się niezależnie od tego, czy nocna praca była kontynuowana.

Dlaczego nocna praca mogłaby wpływać na rozwój dziecka?

Badacze przedstawili hipotezę, że za zależnością mogą stać procesy zapalne u matki, oddziałujące na układ nerwowy płodu. Ta teoria nie została jednak potwierdzona bezpośrednio w badaniu. To ważne rozróżnienie: wyniki pokazują związek statystyczny, a nie udowodniony mechanizm.

Co to oznacza dla Ciebie?

Przede wszystkim badanie nie daje podstaw do paniki ani do jednoznacznych decyzji. Większość dzieci z grupy badanej rozwijała się prawidłowo we wszystkich pięciu obszarach. Warto jednak zwrócić uwagę na praktyczny wniosek: w polskim prawie pracy kobiety w ciąży są chronione przed pracą w porze nocnej, a w razie potrzeby mogą domagać się przeniesienia na pracę w ciągu dnia. Jeśli wykonujesz pracę zmianową, porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym ciążę i pracodawcą, zanim problem się pogłębi.

Na podstawie: MamaDu.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.