Upały w żłobku: nowe przepisy o temperaturze i opiece nad dziećmi

Projekt przepisów resortu rodziny wprowadza jasne wytyczne dotyczące funkcjonowania żłobków i klubów dziecięcych w warunkach wysokich temperatur. Regulacje mają na celu ochronę zdrowia najmłodszych i ujednolicenie postępowania placówek opiekuńczych w sytuacjach zagrażające komfortu i bezpieczeństwu podopiecznych.

Kiedy temperatura staje się problemem w żłobku?

Pracownicy placówek będą musieli reagować w dwóch kluczowych momentach. Pierwszy próg to temperatura 26 stopni Celsjusza — w tym momencie należy podjąć działania mające na celu zmianę warunków dla dzieci. Drugi, krytyczny próg to 30 stopni, przy którym opieka w danym pomieszczeniu staje się niedopuszczalna.

Co się dzieje, gdy temperatura osiągnie 26–30 stopni?

Gdy termometr wskaże między 26 a 30 stopni, kierownictwo żłobka musi najpierw spróbować przenieść dzieci do pomieszczenia, w którym panuje temperatura nie wyższa niż 26 stopni. Jeśli taki pokój istnieje i przeniesienie jest możliwe, to rozwiązanie jest preferowane.

Jednak w praktyce może się okazać, że przeniesienie wszystkich dzieci naruszyłoby limity liczebności grup obowiązujące w przepisach. W takiej sytuacji przepisy dopuszczają czasowe odstępstwo od tych limitów — dzieci mogą przebywać w chłodniejszym pomieszczeniu dłużej, jeśli jest tam więcej małych, ale nie dłużej niż 4 godziny łącznie.

Jeśli żłobek nie ma dostępu do chłodniejszego pomieszczenia, może kontynuować opiekę w dotychczasowym pokoju, ale muszą być spełnione trzy warunki jednocześnie:

• nad dziećmi czuwa pielęgniarka lub położna,
• pobyt w pomieszczeniu ograniczony jest do maksymalnie 4 godzin bez przerwy,
• placówka podejmuje czynności zmierzające do obniżenia temperatury.

Co się stanie, gdy temperatura przekroczy 30 stopni?

Gdy temperatura we wszystkich pomieszczeniach przeznaczonych dla dzieci przekroczy 30 stopni, sytuacja staje się krytyczna. Przepisy jednoznacznie stanowią, że placówka nie może dalej sprawować opieki. Personel ma obowiązek natychmiast powiadomić rodziców — muszą wskazać konkretne dni i godziny, w których opieka nie będzie dostępna, oraz poinformować o konieczności odebrania dziecka.

Czy żłobki będą musiały kupić klimatyzację?

Projekt przepisów nie nakłada obowiązku instalacji urządzeń klimatyzacyjnych. Przepisy pozostawiają placówkom swobodę w wyborze metod chłodzenia pomieszczeń — mogą to być tradycyjne rozwiązania, takie jak wentylatory, zaciemnianie okien, wietrzenie, czy inne działania zmierzające do obniżenia temperatury. Decyzja o sposobie sprostania wymogom leży w gestii kierownictwa każdej placówki.

W praktyce jednak, aby spełnić wymogi szczególnie w regionach o wysokich temperaturach letnich, wiele żłobków może uznać klimatyzację za rozwiązanie najefektywniejsze, choć nie jest ono obowiązkowe.

Jaka temperatura jest optymalna dla dzieci?

Badania wskazują, że komfortowa temperatura dla pomieszczeń, w których przebywają małe dzieci, wynosi około 20–22 stopni Celsjusza. Wzrost temperatury powyżej tego zakresu prowadzi do spadku komfortu termicznego i zwiększa ryzyko przegrzania organizmu dziecka — szczególnie u najmłodszych, których zdolność termoregulacji jest jeszcze niedojrzała.

Co to oznacza dla rodziców i placówek?

Temperatura	Wymagane działanie	Ograniczenia
Do 26°C	Normalna opieka	Brak
26–30°C	Przeniesienie do chłodniejszego pokoju lub opieka z pielęgniarką	Pobyt max 4 godziny, możliwe czasowe przekroczenie limitów liczebności
Powyżej 30°C	Zamknięcie opieki	Rodziców powiadomić niezwłocznie, dzieci muszą być odebrane

Dla rodziców oznacza to konieczność przygotowania się na potencjalne przerwy w opiece podczas fal upałów. Warto zatem już teraz zastanowić się nad planem B — czy będzie możliwość pracy z domu, czy ktoś z rodziny będzie w stanie przejąć opiekę, czy są dostępne alternatywne formy opieki.

Dla żłobków to wyzwanie organizacyjne i finansowe. Placówki będą musiały przeanalizować swoje zasoby: czy mają pomieszczenia, które można wykorzystać jako „strefy chłodne”, czy mogą zatrudnić dodatkowy personel medyczny na sezon letni, jakie działania można podjąć bez dużych inwestycji. Przepisy wchodzą w życie 14 dni po ogłoszeniu, co oznacza, że placówki mają ograniczony czas na przygotowanie się.

Regulacje są odpowiedzią na rosnące problemy związane ze zmianami klimatu i coraz częstszymi falami upałów w Polsce. Choć przepisy nie wymuszają zakupu klimatyzacji, w rzeczywistości mogą skłonić wiele żłobków do inwestycji w chłodzenie pomieszczeń, aby uniknąć przerw w opiece i związanych z tym konsekwencji dla rodziców i reputacji placówki.